De herfst is begonnen, en daarmee ook de tijd van gepofte kastanjes van het kraampje, boswandelingen en opengesprongen stekelige bolsters op de grond. Dan vraag je je al snel af: mogen honden kastanjes eten? Zeker als die van jou je strak aankijkt terwijl je ze pelt. Het korte antwoord: de tamme kastanje zelf is niet giftig, maar hoe en hoeveel je geeft, maakt wel uit. En er is een vrucht die er bijna hetzelfde uitziet, de paardenkastanje, en die is wél giftig en ligt in veel parken en lanen voor het oprapen.
Mogen honden kastanjes eten? Ja, gekookt en gepeld
De echte, tamme kastanje (Castanea sativa) zit vol zetmeel en vezels en bevat weinig vet. Als af en toe een snoepje is hij prima voor je hond, zolang je je aan drie voorwaarden houdt:
- Gekookt. Gekookt of gepoft, zonder zout, suiker of boter. Rauw is hij hard, zit hij vol looistoffen en is hij lastig te verteren: een opgeblazen buik, winderigheid of diarree liggen dan op de loer.
- Helemaal gepeld. Haal de schil weg én het dunne vliesje daaronder, dat bitter en wrang is. De schil is onverteerbaar en kan bij kleine honden een darmafsluiting veroorzaken.
- In stukjes. Een hele kastanje kan in de keel blijven steken bij een hond die schrokt zonder te kauwen. Snijd of prak hem fijn.
Hoeveel? Als richtlijn: een halve tot één voor een kleine hond en twee of drie voor een middelgrote of grote hond, en niet elke dag. Snoepjes horen niet meer dan 10% van de dagelijkse calorieën te leveren, en een kastanje bevat meer calorieën dan je zou denken. Heeft je hond overgewicht of diabetes, geef ze dan liever niet: het is in feite geconcentreerd zetmeel.
Een trucje om er langer plezier van te hebben: verkruimel de gekookte kastanje in de groeven van een siliconen slowfeeder. Zo wordt het snoepje een klein snuffelspelletje en is het niet in één seconde weg.
Paardenkastanjes en honden: het echte gevaar ligt in het park
De paardenkastanje (Aesculus hippocastanum) staat in veel lanen en parken, en in september en oktober liggen de stoepen vol glanzende bruine zaden die sprekend op kastanjes lijken. Met de kastanjes die wij eten, hebben ze niets te maken: ze bevatten aescine en andere saponinen die het maag-darmkanaal irriteren. En doordat ze rond en hard zijn, zijn ze ideaal voor een speelse hond om op te rapen, op te kauwen of in te slikken.
Het verschil zie je snel als je weet waar je op moet letten:
- Tamme kastanje: heeft een puntje met een klein pluimpje en minstens één platte kant; de bolster zit vol fijne, dichte stekels en bevat meestal twee of drie vruchten.
- Paardenkastanje: een rond, glad zaad zonder puntje, met een grote lichte vlek; de groene bolster heeft een paar korte stekels ver uit elkaar (of helemaal geen) en bevat meestal maar één zaad.
Symptomen en wat je doet als je hond er een heeft gegeten
Heeft je hond een paardenkastanje binnengekregen, dan ontstaan meestal binnen een paar uur braken, diarree, buikpijn, overmatig kwijlen, onrust of juist lusteloosheid. Heeft hij hem in zijn geheel doorgeslikt, dan is er ook kans op een darmafsluiting: die herken je aan herhaaldelijk braken, een gespannen buik en geen ontlasting in de dagen erna.
- Bel meteen je dierenarts en vertel wat je hond heeft gegeten, hoeveel en wanneer. Neem als het kan zo'n zelfde zaad mee.
- Laat je hond niet op eigen houtje braken, en al helemaal niet met zout water: dat is gevaarlijk en kan een zoutvergiftiging veroorzaken.
- Controleer zijn ontlasting twee à drie dagen lang om zeker te weten dat het zaad eruit is.
Hetzelfde geldt voor echte kastanjes die rauw en met schil zijn opgegeten, of voor een bolster waarin hij heeft gebeten: de stekels blijven in de bek en keel steken en moeten door de dierenarts worden verwijderd.
Marrons glacés, kastanjecrème en andere herfstlekkernijen
Hier zit het probleem niet in de kastanje, maar in de rest. Marrons glacés, kastanjecrème en kastanjes op siroop zitten boordevol suiker. En pas op met herfstcake en brood met rozijnen of krenten: die zijn zelfs in kleine hoeveelheden giftig voor honden en kunnen de nieren beschadigen. Dus niet laten proeven van je bord, zelfs geen klein hapje.
Zorgeloos wandelen in de herfst
- Houd je hond onder paardenkastanjes kort aan de lijn, vooral als hij jong is en alles opraapt.
- Leer hem het commando ‘los’ aan of oefen het opnieuw, met een beloning die lekkerder is dan wat hij in zijn bek heeft.
- Gooi geen kastanjes of paardenkastanjes voor hem weg alsof het balletjes zijn: zo slikt hij er het snelst een in.
- Controleer na een wandeling door een kastanjebos zijn poten en de ruimte tussen de voetzooltjes: daar blijven de stekels van de bolsters in zitten.
Kortom: een paar gekookte, gepelde kastanjes in stukjes zijn een herfstsnack waar je hond best van mag genieten. Paardenkastanjes uit het park, bolsters en seizoenslekkernijen horen daarentegen buiten zijn bereik.